Za koga se donosi “Građanski budžet“ opštine Čajetina

Opština Čajetina je dana 08. avgusta 2019. godine objavila dokument “Građanski budžet“.

U tom dokumentu se navodi sledeće:

  • ko se finansira iz budžeta,
  • kako nastaje budžet opštine,
  • ko učestvuje u budžetskom procesu,
  • kako se puni opštinska kasa,
  • na šta se troše javna sredstva i dr.

Budžet opštine Čajetina je pravni dokument koji utvrđuje plan prihoda i primanja i rashoda i izdataka opštine za budžetsku, odnosno kalendarsku godinu. To znači da ovaj dokument predstavlja predviđanje koliko će se novca od građana i privrede u toku jedne godine prikupiti i na koji način će se taj novac trošiti. Predsednik opštine i lokalna uprava sprovode opštinsku politiku, a glavne poluge te politike i razvoja je budžet opštine Čajetina.

Realnost je takva da postoje velike razlike između želja i mogućnosti, tako da kreiranje budžeta podrazumeva utvrđivanje prioriteta i pravljenje kompromisa.

U realnom, odnosno pravom životu, te želje i mogućnosti su na strani Predsednika opštine, Opštinskog veća, Skupštine opštine, Opštisnkog pravobranilaštva i Opštinske uprave Čajetina, a kompromis i težak život je za građane i građanke opštine Čajetina i Zlatibora.

Na slici ispod se vidi ko i koliko učestvuje u kreiranju budžeta opštine Čajetina. Slika 1.

Učestvovanje u budžetskom procesu od strane građana je minoran i beznačajan, a opštinski budžet se upravo odnosi, u stvari trebalo bi da se odnosi na građane koji žive na teritoriji opštine Čajetina i Zlatibora. Budžet treba da bude namanjen njima. A ovde se vidi ko je glavni učesnik u budžeskom procesu, a dalje u tekstu se vidi ko su glavni potrošači ovog budžeta.

Slika 1

Ukupni javni prihodi i primanja opštine Čajetina iznose vrtoglavih 2.220.000.000 dinara (slovima: DVE MILIJARDE I DVESTA DVADESET MILIONA DINARA) ili negde oko 18.500.000 eura. Slika 2.

Slika 2

Na sledećoj slici se može pogledati šta su prihodi i primanja budžeta, odnosno od kojih nameta opština Čajetina prikuplja novac za budžet. Slika 3.

Slika 3

 

Struktura planiranih prihoda i primanja za 2019. godinu

U ovoj strukturi rebalansa, ima stavka “drugi prihodi“. Ta stavka nije opisana u prethodnoj slici. A iznos te stavke je iznos koji je više od polovine ukupnog budžeta opštine Čajetina. Na prethodnoj slici je nemoguće videti šta su to “drugi prihodi“, kao ni to, od čega se prikupljaju ta sredstva. Slika 4.

Slika 4

 

Promene u budžetu u odnosu na 2018. godinu

Ukupni prihodi i primanja opštine Čajetina u 2019. godini su se smanjili u odnosu na poslednju izmenu budžeta za 2018. godinu, za iznos od 124.000.000 dinara.

Šta je smanjeno:

  • Neporeski prihodi (javni prihodi koji se naplaćuju za korišćenje javnih dobara, pružanje javnih usluga i kršenje ugovornih ili zakonskih odredbi).
  • Transferi (sredstva od nivoa Republike Srbije opštinskom nivou vlasti, mogu biti namenski ili nenamenski)

A povećano je:

  • Poreski prihodi
  • Primanja od prodaje nefinansijske imovine
  • Suficit

 

Rashodi i izdaci budžeta opštine Čajetina

Na sledećoj slici možete pogledati koji su to rashodi i izdaci budžeta. Slika 5.

Slika 5

Na sledećoj slici možete pogledati koliko se građanskog novca planira potrošiti u 2019. godini. Slika 6.

Slika 6

Najviše novca, više od polovine budžeta opštine Čajetina i svih građana koji žive na toj teritoriji, se potroši na:

  • Kapitalne stvari (izgradnju novih ili održavanje postojećih objekata, nabavku opreme, mašina, zemljišta i slično)
  • Korišćenje roba i usluga (stalne troškove, putne troškove, usluge po ugovoru, specijalizovane usluge, troškove materijala i tekuće troškove popravke i održavanje)
  • Rashodi za zaposlene (predstavljaju sve troškove za zaposlene, kako u upravi, tako i kod budžetskih korisnika)

Šta se ovde promenilo u odnosu na 2018. godinu?

Ukupni troškovi opštine Čajetina u 2019. godini, su se povećali u odnosu na budžet za 2018. godinu. Slika 7.

Smanjeno je:

  • korišćenje roba i usluga
  • dotacije i transferi
  • ostali rashodi
  • rashodi za socijalnu pomoć
  • sredstva rezerve

Povećani su troškovi za:

  • rashodi za zaposlene, povećani su za 14.088.681 dinara
  • kapitalni izdaci, povećani su za 307.947.312 dinara
  • subvencije, povećani su za 3.200.000 dinara

Rashodi za zaposlene, više građanskog novca ide za zaposlene, ili su im povećane plate ili su zaposlili više ljudi.

Kapitalni izdaci, previše javnih preduzeća i objekata javne namene.

Slika 7

Rashod budžeta je podeljen po programima, kojih ima ukupno 17.  Iz ovih programa se vidi da su najveća izdvajanja za Komunalne delatnosti, Razvoj turizma, Razvoj sporta i omladine i Opšte usluge opštinske samouprave. Slika 8.

Vidi se takođe i to da rebalasnom budžeta opštine Čajetina, nije odvojen ni jedan jedini dinar za energetsku efikasnost i obnovljivi izvor energije.

Slika 8

 

Kako je rashod budžeta rapodeljen po direktnim i indirektnim budžetskim korisnicima Slika 9.

Gde se jasno vidi da Opštinska uprava ima rashode od milijardu šestodevedesettrimiliona i četiristojedanaest hiljada dinara, odnosno 76,28% udela u troškovima građanskog budžeta.

Takođe, jasno se vidi da Predsednik opštine Čajetina, može da potroši 12.838.000 dinara godišnje, ili 1.069.833 dinara mesečno, a to je skoro 9.000 eura/mesečno.

Slika 9

Najvažniji kapitalni projekti opštine Čajetina

To su projekti koji traju iz godine u godinu, neki se završe, a neki će uskoro, a to su sledeći projekti. Slika 10.

Slika 10

I dalje će građani opštine Čajetina i Zlatibora finansirati izgradnju gondole, kako ove 2019. tako i 2020. godine. Izgradnja postrojenja za prečišćavanje otpadnih voda je uveliko trebalo da radi, ali izgleda je negde zapelo. Izgradnja reciklažnog dvorišta sledeće godine, nije jasno što se planira u rebalansu u ovoj 2019. godini. ostalo je sve u redu.

 

Najvažniji projekti opštine Čajetina od interesa za lokalnu zajednicu

Konačno, na red su došli i projekti koji su od interesa za lokalnu zajednicu, odnosno za ljude, građane i građanke, koji žive i rade na teritoriji opštine Čajetina i Zlatibora i svih ostalih okolnih sela.

Na početku teksta na slici 1., se vidi da su i građani opštine Čajetina imali nekakav minimalni udeo u formiranju budžet opštine.

Na teritoriji opštine Čajetina živi, prema popisu iz 2011. godine, ukupno 14.745  stanovnika, koji bi hteli i voleli da učestvuju u formiranju značajnih projekata koji se tiču njihovog života u svojoj opštini, odnosno mesnoj zajednici.

Na slici 11. je prikaz tih projekata.

Slika 11

Komentar za ove projekte je, bez komentara.

 

Na kraju želimo da Vam se zahvalimo što ste izdvojili vreme za čitanje ove prezentacije budžeta. Ako imate nekih pitanja, imamo ih i mi.

Ceo tekst budžeta možete preuzeti pogledati ovde Gradjanski vodič kroz budzet opštine Čajetina

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *

Pin It on Pinterest